05. Middengroep

 

Verslag Middengroepweekend 14/15 maart 2015

Riky Dörfel

Het thema van het kapittel van de Middengroep was ‘Grenzen aan vrijheid’. Zeer toepasselijk in het jaar waarin we herdenken dat we 70 jaar in vrijheid leven en we denken aan recente gebeurtenissen in de wereld. Ook aan dingen die wij dagelijks meemaken die met vrijheid te maken hebben zoals ’n vrije artsenkeuze, orgaandonatie, euthanasie en de onvrijheid van talloze vluchtelingen die hier opgesloten worden enz. Wij kregen ’n aantal stellingen aangereikt waarover we met elkaar van gedachten wisselden.

Stellingen:
-  ‘Je hoeft niet bij elk gevecht waartoe je wordt uitgenodigd te komen opdagen’. - als je wordt uitgedaagd kun je ervoor kiezen op ’n rustige manier te reageren. Want, zegt David Brazier in Het nieuwe boeddhisme: ‘De manier waarop een boodschap wordt overgebracht heeft evenveel kracht als de boodschap zelf, vaak zelfs meer’.
-  ’Je kunt je eigen euthanasie bepalen’. Enige antwoorden waren: ‘je bent al beperkt door wetten of door artsen die weigeren medewerking te verlenen - je bent vrij er zelf voor te kiezen met eigen methodes of door niet meer te eten en te drinken’.

Uiteindelijk werd er de vraag gesteld: wat is nu de echte Vrijheid? Wij filosofeerden hierover en kwamen uit bij innerlijke vrijheid. Dit is een motiverende kracht die ook rust geeft. Mensen met innerlijke vrijheid vinden de gemeenschap belangrijker dan hun eigen ik en komen daar ook voor uit. In dictaturen worden zij om deze reden gevangen genomen, gemarteld en soms zelfs ter dood gebracht. Wij kennen de namen: Nelson Mandela, Maarten Luther King, de Russische journaliste Anna Politkovskaja en de oppositielider Boris Nemtsov en de jonge vrouw Malala. Innerlijke vrijheid krijg je niet vanzelf. Vrijheid moet bevochten worden. Het is ’n gevecht met jezelf, met je ego en niet ten nadele van ’n ander.

Het was een heel goed kapittel. Er kwamen veel stellingen en vragen aan de orde. Dit is maar ’n kleine samenvatting daarvan.

Citaat: ‘Absolute vrijheid bestaat niet. De vraag is in hoeverre we toch nog kunnen dansen, zelfs met ketens aan onze voeten’(Ian Buruma).

Grenzen aan vrijheid

Frans van Overbeek

Van de korte slotviering op zondag 15 maart 2015, thuis bij Bas & Liesbeth, is mij gevraagd de tekst te laten plaatsen in De Roep. Als onderwerp koos ik een variatie op het weekendthema en noemde dat: ‘grenzen aan vrijheid’.

VRIJHEID is gegrond op vrije wil. Een Poolse filosoof zegt: ‘er bestaat geen algemene regel die omschrijft hoeveel vrijheid goed voor ons is’. In het Arnhems filosofisch café wordt dat onderzocht onder de titel ‘Hoezo vrije wil’. Vrije wil leidt tot vrij bewegen & beslissen: gaan door ons leven als individu èn als groep, te weten deel van gezin - familie - stam - volk - godsdienst. En zo geraken we aan de ander in ontmoeten.

Daarna volgt een gedicht en lied N16 ‘Wonen overal nergens thuis’.

Wij leven in ons welvarende Westen in een toenemende mate van individuele vrijheid. Het ‘ik’ gaat vóór het ‘wij’. We verlaten groepsgevoel en sociale verbanden als kerk, verenigingsleven en - ondanks regeringsdruk - het omzien naar de ander als vanzelfsprekendheid. Een levenspartner of kind als betaalde mantelzorger is toch niet een natuurlijk gegeven.

Lied N12 ‘Wat zou de wereld anders zijn’.

GRENS. Ik las onlangs een boek over de geschiedenis van Oekraïne, hetgeen letterlijk ‘grensland’ betekent. Nauwelijks een land in Europa met méér historisch en hedendaags geweld, gedwongen volksverhuizingen, groepsvernietiging, oorlogen en overheersing (door resp. Zweden, Polen, Habsburgse Rijk, Rusland, Duitsland en weer Rusland). Daar hebben wij met onze onwetendheid en desinteresse mee te maken. Beseffen wij wel dat onze grenservaring na WO II van onze landsgrens met Duitsland, alsmaar naar het oosten is opgeschoven: tot 1989 het IJzeren Gordijn, toen Polen, daarna de Sovjetunie, nu voorbij de Baltische staten en bijna Turkije en Oekraïne.

HOE VERDER. Er zijn er die het hoogmoedig vinden dat we in de westerse wereld denken dat alles wel goed komt door vast te houden aan onze economische modellen, democratie en geloof in het individu. Het kan leiden tot onverschilligheid en ongeremd egoïsme. We moeten juist vrijheid verbinden met waarden als gelijkheid en bekommernis om de ander in gemeenschap. Het recht op uiting van eigen mening kent de plicht om naar de ander te luisteren en die te accepteren, ook het gezag dat regels stelt. Voorbeeld voor de toekomst: Sekum een landbouwproject in Egyptische woestijn (met toelichting).

Lied N1 couplet 1 - gedicht: ‘Ik ben op weg gegaan’ - lied E3a - tekst uit de aankondiging: grensverlangens.

Zegen van Clara. Houd je levenswijze voor ogen, kijk steeds hoe je begonnen bent. Wat je houvast is, blijf daaraan vasthouden; - wat je doet, blijf dat doen en laat dat niet los, maar blijf met snelle stappen en lichte schreden voortgaan, zodat je bij het lopen niet toelaat dat het stof zich aan je hecht. Blijf onbezorgd, blij, opgewekt en waakzaam het pad volgen dat je naar de gelukzaligheid voert. Zegene ons daartoe de Barmhartige.