13. Jaarthema’s

 

Vrede is de weg naar vrede

Pedro Sanz

Dit jaarthema, een voorstel van de Zweedse Tochtgenoten, draagt de titel ‘Vrede is de weg naar vrede’; het is de titel van een boek dat in 2013 in Zweden werd gepubliceerd en is geschreven door de Zweedse aartsbisschop K.G. Hammar (Fred är vägen till fred). Hij houdt zich veel bezig met het thema vrede en wordt in Zweden regelmatig aangehaald bij religieuze en ethische thema’s. Het boek werd geschreven als een discussiestuk voor de algemene vergadering van de Wereldraad van Kerken die werd gehouden in Busan in Zuid-Korea, in 2013

Het boek van K.G. Hammar begint met de volgende inleiding: ‘De wereldgeschiedenis laat ons in vele voorbeelden zien dat wij geloofden dat oorlog de weg naar vrede is. Ook de Kerk heeft tot oorlog aangespoord en deze gerechtvaardigd, maar de stemmen van vrede en liefde hebben nooit gezwegen. Het boek wil aantonen dat het zwaartepunt moet veranderen opdat het bereiken van vrede geen plaats meer krijgt in militaire doelstellingen maar een verantwoordelijkheid wordt van burgers’.

De Zweedse Tochtgenoten hebben zich ook laten inspireren tot hun thema-voorstel door een ander document. Het kreeg de naam ‘VREDE, dat is wat de kerken in Zweden willen’. Het is geschreven door een werkgroep van vertegenwoordigers van de lutherse, de katholieke, de vrije en de orthodoxe kerken, samen met deskundigen van de Zweedse Beweging voor Verzoening en van de Oecumenische Vrouwenraad in Zweden, dit in opdracht van de kerkleiders’.

Al in het voorwoord staat: ‘Vrede is veel meer dan louter de afwezigheid van het gewapende conflict. De vrede moet werkelijkheid zijn in de gezinnen, in de wijken, in de steden, tussen groepen en naties. Hierna zegt het document: ‘De geschiedenis laat zien dat de kerk vaak verwikkeld was in gewelddadig-heden en oorlog die niet te rechtvaardigen waren met een verwijzing naar het dogma van de rechtvaardige oorlog. In dit verband worden genoemd de Kruistochten in de Middeleeuwen en de gewelddadige verovering van het Amerikaanse continent, zowel in Noord- als in Zuid-Amerika’.

Aan de andere kant heeft paus Franciscus, tijdens een ontmoeting met kinderen in het Vaticaan, de belangen veroordeeld die spelen rond de wapenhandel, het motief waarom de machthebbers geen vrede willen:

De katholieke paus viel uit naar de wapenhandel en beschreef deze als ‘industrie van de dood’ als antwoord op de vraag van een kind over oorlog.

‘Waarom willen zoveel machtige mensen geen vrede? Omdat ze leven van oorlogen!’ zei hij tijdens een bijeenkomst met kinderen in het Vaticaan.

De paus zei tegen de kinderen dat sommige mensen geld verdienen door wapens te maken en te verkopen.

’En dat is de reden dat er mensen bestaan die geen vrede willen’ zei hij. Ze verdienen meer geld met oorlog!’

Helaas zijn er echter oorlogen op dit moment: in het oosten van Oekraïne, in Syrië en Irak waar een deel van het gebied gecontroleerd wordt door de zogeheten ‘Islamitische Staat’ IS, in Jemen dat aangevallen is door Saoedi Arabië; in Afghanistan dat eindeloos in oorlog verkeert; Noord Mali en in het algemeen de hele Sahel streek; in Nigeria, land dat gedoemd is te leven met de terreur van Boko Haram; in de Kivu (oosten van de Democratische Republiek Congo) met de oorlog over de controle op natuurlijke grondstoffen; Somalië verwikkeld in een eindeloos conflict; en in vele andere landen die hoge niveaus van geweld ondergaan zoals Libië, Tunesië en Palestina... Daar-bovenop komt nog het wereldwijd verbreide terrorisme dat door de westerse pers uitgebreid onder de aandacht is gebracht met de twee aanslagen in Parijs in 2015.

De weg naar vrede is een moeilijke en kronkelende weg. Met dit thema proberen we op bescheiden wijze ons wat meer bewust te zijn dat geweld ons niet vooruit brengt op de weg naar vrede want alleen vergeving, verzoening en constante dialoog leiden ons naar de vrede.


IMG/pdf/20160430_jaarboekje_2016_definitief.pdf (1022.6 kB)